Теми

Alim Aliyev: “Biz zemaneviy Ukrayinanıñ müim parçasımız”

“İşğalden azat etüvden soñ, menim Qırımtatar olmağan dostlarıma öz doğıp, ösken müitimni köstermek — hayallarımdan biridir” — dep itiraf ete çoq yıl devamında dünyağa Ukrayina ve Qırım mevzusını tanıtqan ve Qırımtatar cemaatınıñ sesini duydurğan Alim Aliyev. Alim — Ukrayin institutınıñ...

Qırım aqqında Rusiyeniñ efsaneleri

Qırım tarihını añlamasañız, umumen Ukrayina ve atta Avropa tarihını añlap olamazsıñız, çünki bu daa antik efsaneler ve şeerler yaratuv yeri, qadimiy cenk meydanı ve imperiyalarnıñ tutuş noqtasıdır. Mında Türkiy ve Avropa alemleri, hristianlıq ve İslâm qarşılaşalar, yañı halqlar meydanğa keleler....

Kemik üstünde ömür. Mezarlıqlar ve milliy hatıra

Mezarlıqlar, bu tek mevtalar defin etilgen mahsus belgilengen yer degil, amma daa aile, milliy toplulıqlar ve milletlerniñ bir hatıra arhividir. Ukrayinadaki eren yerlerniñ yoq etilüvi ve ne içün bu bizim facialarımızdan biri olğanını tarif etemiz.

Qırımtatarlar. Olar kimler?

Qırımtatarlar, Qırım yarımadasında ve zemaneviy Ukrayinanıñ çölünde şekillengen türkiy asıllı Ukrayinanıñ tamır halqıdır.

Tuvğan hırsızlanğan Qırım

Qırım yarımadasınıñ işğali apansızdan olmadı. Çoq vaqıt malümat toplağan ve siyasiy ceetten azırlanğan Rusiye, 2014 senesiniñ başında müddetinden evel saylavlardan faydalanıp, Qırımnı işğal etmege cesaret etti. O vaqıttan berli, bir zamanları istiqballi turizm bölgesi Rusiye ordusı içün bir talim poligonına...

Ukrayinada yaşağan qırımçaqlar. Olar kimler?

Qırımçaqlar, qırımtatarlar ve qaraylarnen beraber Qırım yarımadasında peyda olğan Ukrayinanıñ tamır halqıdır. Din olarnı başqa halqlardan ayıra: qırımçaq diniy merasimlerinen ortodoks yeudilik. 2014 senesi Qırımnıñ Rusiye tarafından vaqtınca işğaliniñ başlamasınen, kiçik halqnıñ vekilleriniñ parçası yarımadadan Ukrayinanıñ qıta qısmına ketmege mecbur...

Ukrayinada yaşağan ahısqa türkleri. Olar kimler?

Ahısqa türkleri — Gürcistan ve Türkiye arasındaki sıñırda yerleşken Meshetiya adlı tarihiy territoriyada şekllengen, islâm dinini kütken ve türkiy tilli halqtır. Ahısqa türkleri yaşağan yerini 2 kere deñiştirmege mecbur oldı: 1944 senesi sovet akimiyeti olarnı Orta Asiyağa sürgün etti, 1990...

Ahtem Seitablayev ve onıñ Qırımı

Rejissör ve teatr-kino aktörı, qırımtatar asıllı Ahtem Seitablayev Özbekistannıñ Taşkent yaqınlarındaki Yangiyül şeerinde doğdı, bu yerge ana-babası bütün qırımtatar halqınen beraber 1944 senesi quralayda tuvğan Qırımdan sürgün etilgen edi. Qorantası yalıñız 90-ıncı yıllarnıñ başında evge qaytıp oldı, amma çoq keçmeden...